ශ්‍රී ලංකා ආර්ථිකයට මත විමසුම ප්‍රතිඵලවල බලපෑම

විවිධ සාධක සලකා බැලීම:

බැඳුම්කර විකුණා දැමීම පටන් ගැන්ම:

ශ්‍රී ලංකාවේ මැතිවරණය ප්‍රකාශයට පත් කිරීමත් සමඟ ඩොලර් බැඳුම්කර වටිනාකම ඩොලරයට සාපේක්ෂව ශත 59 සිට ශත 57 දක්වා පහත වැටීමට හේතු විය. මෙය විශාල වශයෙන් ඩොලර් බැඳුම්කර විකුනා දැමීමෙන් සිතුවන් පතිපලයක් වන ඇතර, මෙම විකුනා දැමීම බැඳුම්කර හිමි කරුවන්ගේ දේශපාලනය අස්ථාවරත්වය පිලිබඳ ඇති වන තති ගැන්මෙන් සිදුවී ඇති බව නිසැකය.

කෘතිම සමාජ මාධ්‍ය ප්‍රචාරය:

ජවිපෙ ට්‍රොල් ෆාම් විසින් නිර්මාණය කරන ලද කෘත්‍රිම ප්‍රබෝධය රේටින්ං නිසා තියුනු අස්ථාවරත්ව්යයක් පෙන්වීම මෙම තත්වය තවත් අග්‍ර කර ඇත. වසර දෙකක් තිස්සේ, මෙම ට්‍රොල් ෆාම් විසින් සමාජ මාධ්‍යවල ව්‍යාජ ආඛ්‍යානයක් ජනනය කළ අතර, ජවිපෙට 45% ක ශ්‍රේණිගත කිරීමක් ඇති බව පෙන්වීම නිසා (සමහර අය 80% ක් ලෙසදා. බැඳුම්කර හිමියන් අතර ජවිපෙ වැනි සමාජවාදි කන්ඩායමකින් සමාජවාදි ආඥාදායකයෙක් නිර්මානය කරනු ඇතැයි අවිනිශ්චිතතාවයක් ඇති කරමින් ජවිපෙ අපේක්ෂක අනුර කුමාර දිසානායකට (අකුදී මැතිවරණය ජයගත හැකි බවට මෙම නොමඟ යවන සුළු ප්‍රචාරය ආයෝජකයන්ගේ කනස්සල්ල මතු කළේය.

හඳුන්නෙත්තිගේ ප්‍රකාශවල බලපෑම:

හඳුන්නෙත්ති වැනි ජවිපෙ චරිත ස්ථාවර තැන්පතු බලෙන් අත්පත් කර ගෙන ඇපකාරයක් නොඇමතිව නයදෙන බැංකුවක් හදන බවක් ගැන ප්‍රකාශ කරමින් වෙළෙඳපොළ තවදුරටත් අස්ථාවර කළේය. ඔවුන්ගේ ආර්ථික ප්‍රතිපත්ති පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීමක් නොමැතිකම නිසා ත් ඔවුන්ගෙ ප්‍රතිපත්ති ප්‍රකාශයයෙන් එWඅනි සංදර්හයක් ප්ව්න්වාදීම ආයෝජකයින් සමාජවාදී, වඩාත් අධිකාරීවාදී ආර්ථික පාලන තන්ත්‍රයක් වෙත මාරුවීමක් ගැන බිය වීමට හේතු වූ අතර, බැඳුම්කර විකිණීමට උග්‍ර කිරීමට එම තත්වය හේතු විය.

වෙළඳපල සංජානනය වෙනස් කිරීම:

අගෝස්තු මස මුලදී, විශ්වාසදායක මත විමසුම වලින් පෙන්නුම් කළේ SJB අපේක්ෂකයා තරඟයේ පෙරමුණ ගෙන සිටින බවත්, AKD හි සැබෑ සහයෝගය JVP ප්‍රකාශයන්ට වඩා (20% ට අඩු) බෙහෙවින් අඩු බවත්ය. මෙය ආයෝජකයින්ට රටෙහි ස්ථාවර තත්වයක්, සහ ආයෝජකයින්ට වඩාත් හිතකර තත්වයක් පෙන්නුම් කලෙය. එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස විශ්වාසයක් ඇති කළ අතර, බැඳුම්කර අගයන් ශත 54 ට වඩා ඉහල අගයක ස්ථාවර වීමට හේතු විය. මෙම කාලයේ ඩොලරයේ අගයද රුපියල් 300 ක් පමණ ස්ථාවරව පැවති අතර. මෙහි ප්‍රදාන නිරුක්තියන් වශයෙන් සැලකිය හැක්කෙ, රනිල් මේම අවස්තාවේ 4 වෙනි තැන සිටීම් කිසිදු ප්‍රශ්න කාරී හැඟීමක් ආයෝජයින් තුල ඇති නොකර ඇති ඇතර සජිත් ප්‍රේමදාස පෙරමුන ගෙන සිටීම් ඔවුන්ගේ විස්වාසයට හේතු වී ඇති බවත්ය

මෑත කටකතා සහ වෙළඳපල අස්ථාවරත්වය:

සැප්තැම්බර් 10 - 11 දිනවල දී, කලින් මත විමසුමේ ප්‍රතිපලයට පටහැනිව AKD 2%-3% කින් ඉදිරියෙන් සිටින බවට කටකතා පැතිර ගියේය. මෙය ජවිපෙ විසින් පෙර ලෙස සකසන ලද බොරු මත විමසුමක් වුවද සමාජ මාද්‍ය තුල සීග්‍රයෙන් පතිර ගිය නිසා, මෙම සාවද්‍ය තොරතුරු සැලකිය යුතු වෙළඳපල අවිනිශ්චිතතාවයක් ඇති කළ අතර, බැඳුම්කර මිල ශත 50 ට වඩා පහත වැටීමට හේතු විය. ඊට සමගාමීව, ඩොලරයේ අගය රුපියල් 310 දක්වා ඉහළ ගිය අතර, ආයෝජකයින්ගේ භීතිය සහ සමාජවාදී, වෙළඳපොළ විරෝධී ප්‍රතිපත්ති ඇඟවුම් ඇති කළ ඇතර, ජවිපෙ ප්‍රමුඛ ආණ්ඩුවක් ගැන ඇති බිය පිළිබිඹු කරමින් වෙලඳපොල ඩොලරයේ අනුපාතිකය රුපියල් 315 දක්වා ඉහළ ගියේය.

ප්‍රවණතා මත පදනම් වූ අනාවැකි:

දේශපාලන අවිනිශ්චිතතාවයට ආයෝජක සංවේදීතාව:

මෙම ප්‍රවණතාවය පෙන්නුම් කරන්නේ බැඳුම්කර හිමියන් ඕනෑම දේශපාලන අවිනිශ්චිතතාවයකට, විශේෂයෙන් ජවිපෙ නැගීම සහ එහි ආර්ථික ප්‍රතිපත්ති සම්බන්ධයෙන් ඉතා සංවේදී බවයි. වෙළඳපල විශ්වාසය සඳහා නායකත්වයේ ස්ථාවරත්වය ඉතා වැදගත් වේ. මෙම කාල සීමාව තුල රනිල්ගේ ස්ථානය 4 වැනි තැන සිටීමෙන් පෙන්නුම් කිරීමෙන්ට් ඔහුගෙ පැවැත්ම ආයෝජකයින් තැකීමක් නොකරන බවයි

විභව බැඳුම්කර ප්‍රතිසාධනය:

AKD හි සහයෝගය කලින් සිතුවාට වඩා අඩු බවත්, SJB වැනි වඩා ප්‍රජතාන්ත්‍රික මත දරන මධ්‍යස්ථ, කණ්ඩායමක් නියෝකනයකරන සජිත් ප්‍රේමදාව වැනි ආර්ථික වශයෙන් ස්ථාවර ආයොජකයින්ට හිතකර අපේක්ෂකයෙකු ඉදිරියෙන් සිටින බවත් වඩාත් විශ්වාසදායක ඡන්ද දත්ත තහවුරු කරන්නේ නම්, බැඳුම්කර මිල නැවත යථා තත්ත්වයට පත් වනු ඇතැයි අපේක්ෂා කළ හැකිය, බොහෝ විට ශත 54 ට වඩා ස්ථාවර වනු ඇත.

දිගු කාලීන බලපෑම්:

අඛණ්ඩ දේශපාලන අවිනිශ්චිතභාවය බැඳුම්කර වටිනාකම් වාෂ්පශීලී තත්වයේ තැබීමට ඉඩ ඇත ඉඩ ඇත. වෙලඳපොල ගැති අපේක්ෂකයෙකුට හිතකර තීරණාත්මක මැතිවරණ ප්‍රතිඵලයක් වඩාත් තිරසාර ප්‍රකෘතියකට තුඩු දෙන ඇතර, ජවිපෙ සමාජවාදී ආර්ථික ප්‍රතිපත්ති පිලිබඳ ඕනෑම ඇඟවීමක් බැඳුම්කර වටිනාකම් තවත් පහළට තල්ලු කළ හැකි බව නියතය.

ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ ප්‍රමුඛ ආණ්ඩුවක් බලයට පත් වුවහොත් කුමක් සිදුවේද ❓

පවතින වෙළඳපල දර්ශක සහ ආර්ථික ප්‍රවණතා මත පදනම්ව, ජවිපෙ ප්‍රමුඛ රජයක් බලයට පත් වුවහොත්, අත්‍යවශ්‍ය භාණ්ඩ සලාකනය කිරීමේ තත්වයාක් ඇතිවිය හැකි බව උපකල්පනය කිරීම සාධාරණ ය.

මෙන්න හේතුව:

ආයෝජක හැඟීම්:

ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ ප්‍රමුඛ ආන්ඩුවක් කෙරෙහි ආයෝජකයින්ගේ හැඟීම් ඇත්ත වශයෙන්ම පහත් මට්ටමක පවතී, මූලික වශයෙන් ඔවුන්ගේ ප්‍රතිපත්ති ප්‍රකාශනයේ දක්වා ඇති ආර්ථික ප්‍රතිපත්ති හේතුවෙන්, ඒවා අතිශයින් මැදිහත් වීමක් ලෙස සලකනු ලබන අතර නිදහස් වෙලඳපොලවලට සතුරු විය හැකිය. වත්කම් අත්පත් කර ගැනීම සම්බන්ධයෙන් ජවිපෙ නායකත්වය විසින් කරන ලද ප්‍රකාශ (උදා: ස්ථාවර තැන්පතු ලබා ගැනීම පිළිබඳ හඳුන්නෙත්තිගේ ප්‍රකාශය) සමාජවාදී ආර්ථික රාමුවක් පිළිබඳ බියක් ඇති කර ඇති අතර එමඟින් විදේශීය හා දේශීය ආයෝජන අඩාල විය හැකිය.

ඩොලර් බැඳුම්කර තවදුරටත් විකිණීම:

ජවිපෙ ආර්ථික කළමනාකාරිත්වය වටා ඇති අවිනිශ්චිතතාවය දැනටමත් බැඳුම්කර මිල පහතට තල්ලු කරමින් ඩොලර් බැඳුම්කර විකිණීමකට තුඩු දී තිබේ. ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ බලයට පත් වුවහොත්, දේශපාලන හා ආර්ථික අවදානම පිළිබඳ අඛණ්ඩ අවබෝධය, බැඳුම්කර අනුපාත තවදුරටත් පහත වැටීමට තුඩු දෙන, වේගවත් විකිණීමකට තුඩු දිය හැකිය.

විදේශ විනිමය අහිමි වීම:

ආර්ථිකය කළමනාකරණය කිරීමට රජයට ඇති හැකියාව කෙරෙහි ආයෝජකයන්ගේ අවිශ්වාසය ප්‍රාග්ධනය පිටතට ගලායාමට සහ සෘජු විදේශ ආයෝජන අඩු කිරීමට හේතු වනු ඇත. මෙය විදේශ විනිමය සංචිත අඩුවීමක්, LKR/USD විනිමය අනුපාතිකය මත පීඩනයක් ඇති කර ශ්‍රී ලංකා රුපියල අවප්‍රමාණය වීමට දායක විය හැක.

විනිමය අනුපාත සහ උද්ධමනය මත බලපෑම:

ශ්‍රී ලංකා රුපියල පහත වැටීම, විශේෂයෙන්ම ඉන්ධන වැනි අත්‍යවශ්‍ය භාණ්ඩ සඳහා ආනයන වියදම් ඉහළ යාමට හේතු වනු ඇත. ශ්‍රී ලංකාව ඉන්ධන, ආහාර සහ අනෙකුත් ප්‍රධාන භාණ්ඩ සඳහා ආනයනය මත දැඩි ලෙස රඳා පවතින හෙයින්, දුර්වල වූ මුදල් ඒකකයක් මිල ඉහළ යාමට සහ උද්ධමනයට හේතු වනු ඇත. මෙය පෙර ආර්ථික අර්බුද වලදී දක්නට ලැබුණු ආකාරයටම ඉන්ධන ඇතුළු අත්‍යවශ්‍ය භාණ්ඩ සඳහා සලාක නැවත ස්ථාපිත කිරීමට රජයට යොමු කරනු ඇත.

භාණ්ඩ හා සේවා මත ඩොමිනෝ බලපෑම:

ඉහළ විනිමය අනුපාත හේතුවෙන් ඉන්ධන මිල ඉහළ යන විට විවිධ අංශ හරහා ප්‍රවාහන හා නිෂ්පාදන පිරිවැය ඉහළ යනු ඇත. මෙය පාන් වැනි අනෙකුත් අත්‍යවශ්‍ය භාණ්ඩවල මිල කෙරෙහි ඩොමිනෝ බලපෑමක් ඇති කළ හැකි අතර, මෙම භාණ්ඩ සඳහා සැපයුම් දාම කඩාකප්පල් වීම නිසා පුළුල් හිඟයක් සහ පෝලිම් ඇති විය හැකිය.

ඉන්ධන සලාකරණය ආරම්භය සහ ආර්ථික එකතැන පල්වීම:

ඉන්ධන සලාක කිරීමට රජයට බල කළහොත්, මෙය දිගු පෝලිම් සහ සමාජ නොසන්සුන්තාවයට තුඩු දෙන ආර්ථික ක්‍රියාකාරකම්වලට දැඩි ලෙස බලපානු ඇත. පුළුල් ආර්ථික පසුබෑමක් ඇති කරමින් ප්‍රවාහනයේ සිට නිෂ්පාදනය දක්වා ආර්ථිකයේ සෑම අංශයකටම ඩොමිනෝ බලපෑම දැනිය හැකිය.

එයින් අදහස් කරන්නේ කුමක් ද:

ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ ප්‍රමුඛ රජයක් බලයට පත්වන්නේ නම්, ආයෝජකයින්ගේ විශ්වාසය තවදුරටත් ඛාදනය වීම, අඛණ්ඩ බැඳුම්කර විකිණීම්, ක්ෂය වන මුදල් ඒකකයක්, උද්ධමනය ඉහළ යාම සහ අත්‍යවශ්‍ය භාණ්ඩ සලාකනය කිරීමට හේතු වනු ඇතැයි පුරෝකථනය කිරීම සාධාරණ ය. මෙය බරපතල ආර්ථික කඩාකප්පල් කිරීම් හා අවිනිශ්චිත වාතාවරණයක් ඇති කළ හැකිය.

Written by : 🆂🅶

Copyright © 2024 🆂🅶. All rights reserved.